Gjush Sheldija (1902–1976) ishte një ndër figurat e rëndësishme të jetës kulturore dhe intelektuale të Shkodrës, i njohur si mësues, studiues dhe dramaturg. I lindur në Shkodër, ai kreu studimet në vendlindje, ku mori maturën pedagogjike. Për shkak të vështirësive ekonomike nuk arriti të vijonte studimet e larta jashtë vendit, por kjo nuk e pengoi të formohej si një autodidakt i përkushtuar.
Gjatë jetës së tij ai studioi dhe u mor me shumë fusha, veçanërisht me historinë, etnografinë, folklorin dhe gjuhësinë, duke njohur edhe disa gjuhë të huaja. Përveç kontributit në studime, Sheldija shërbeu për vite me radhë si mësues në disa qytete të Shqipërisë, si në Lezhë, Himarë e Tiranë, si edhe në fshatra të zonës së Shkodrës si Vrakë, Barbullush dhe Dukagjin.
Ai ishte gjithashtu pjesëmarrës aktiv në Revolucionin e Qershorit të vitit 1924, për çka u arrestua dhe u dënua me burgim nga qeveria e Zogut. Në vitet 1947–1949 punoi si mësues në Dukagjin, ndërsa më vonë shërbeu si drejtues në muzeun dhe bibliotekën e qytetit të Shkodrës, për t’u rikthyer sërish në arsim deri në daljen në pension.
Gjush Sheldija ishte një veprimtar i palodhur në jetën shoqërore dhe kulturore të qytetit. Ai mori pjesë në shoqëri të ndryshme patriotike dhe kulturore si “Bogdani”, “Rozafa” dhe “Shoqnia Antoniane”, duke qenë i përfshirë në shumë aktivitete artistike e teatrore.
Veprimtaria e tij krijuese ishte e gjerë dhe e larmishme. Ai shkroi poezi, prozë dhe dramaturgji, ndërsa u shqua edhe si mbledhës i pasionuar i materialeve historike, biografive dhe kujtimeve të figurave të ndryshme të historisë shqiptare. Po ashtu u mor me studimin e toponimisë dhe dokumentimin e jetës kulturore të Shkodrës.
Artikujt dhe studimet e tij u botuan në revista dhe gazeta të ndryshme të kohës, si në Shqipëri ashtu edhe jashtë saj. Mes tyre përmenden revistat e njohura shkodrane “Hylli i Dritës”, “Leka”, “Kumbona e së Dieles”, “Shkodra”, si dhe botime të tjera si “Shkëndija e Tiranës”, “Balli i Rinisë”, “Afrimi” në Vlorë apo “Gazeta Shqiptare” në Bari.
Sheldija kishte gjithashtu marrëdhënie miqësore dhe bashkëpunimi me disa nga figurat më të rëndësishme të kulturës shqiptare, si At Gjergj Fishta, Ndre Mjeda dhe Ernest Koliqi. Ai bashkëpunoi edhe me albanologun e njohur At Zef Valentini, duke e ndihmuar në punën e tij studimore.
Si studiues, Gjush Sheldija la pas disa punime të rëndësishme për historinë e arsimit dhe kulturës së Shkodrës, ndër të cilat: “70 vjet shkollë: shkolla e Shirokës, 1874–1944”, “Shkollat e moçme dhe arsimtarët e vjetër të Shkodrës, shek. XIX–XX” dhe “E para shkollë muzike në Shkodër”. Ai shkroi edhe shënime biografike për figura të arsimit, të mbledhura në studimin “Mësuesit e moçëm shkodranë”.
Në fushën e dramaturgjisë ai krijoi disa vepra, ndër të cilat dramat “Kupe Dane”, “Brahim Gjoci” dhe “Atdheu mbi të gjitha”, si dhe disa komedi e përkthime dramatike që u shfaqën në sallat e Kolegjit Saverian nga shoqëria “Bogdani”.
Ndër veprat e tij më të rëndësishme historike janë: “Historiku i teatrit në Shkodër, 1879–1944”, “Historiku i karnevaleve të Shkodrës, 1860–1949”, “Historiku i bandave muzikore të vendlindjes, 1874–1944” dhe “Pazari i Shkodrës dhe artizanati në shek. XIX–XX”. Këto studime mbeten sot burime të vyera për historinë kulturore të qytetit.
Për kontributin e tij në kulturë dhe histori, në vitin 1992 Gjush Sheldija u dekorua pas vdekjes nga Presidenti i Republikës me urdhrin “Naim Frashëri” të klasit të parë.
Trashëgimia e tij mbetet një dëshmi e rëndësishme për jetën kulturore dhe historike të Shkodrës, duke e vendosur Gjush Sheldinë mes studiuesve që kontribuuan në ruajtjen dhe dokumentimin e kujtesës së qytetit.
